Bosna i Hercegovina | Saopćenje

Predstavljena knjiga 'Doktor Karel Bayer', autora Valerijana Žuje

Foto FENA/NBBiH

SARAJEVO, 24. januara (FENA) - Nacionalna i univerzitetska biblioteka Bosne i Hercegovine prezentirala je knjigu pod nazivom 'Doktor Karel Bayer' čiji je autor Valerijan Žujo, pisac i istraživač kulturne prošlosti Sarajeva.

Promotori tog izdanja govorili su o životu, radu i doprinosu dr. Bayera modernoj medicini Bosne i Hercegovine, u tom vremenu.

Glavni i odgovorni urednik Ismet Ovčina istakao je da se radi o ekskluzivnom izdanju, objavljenom u ediciji Memoria Bosniaca Nacionalne i univerzitetske biblioteke BiH, koje sadrži najvećim dijelom dosad neobjavljene podatke, dokumenta i fotose.

- Za života hvaljen i slavljen, dr. Karel Bayer (1850.- 1914.) bio je nakon smrti zaboravljen. U vremenu, dužem od jednog stoljeća, o njemu  je objavljen tek jedan kratak članak u časopisu Medicinski arhiv (1978), a i to s nekoliko ne tačnih podataka - navode iz NUB BiH.  

Promotor i recenzent Faruk Dalagija govorio je o važnosti knjige o dr. Karelu Bayeru i Vakufskoj bolnici, te saradnji s autorom.

Promotor i recenzent Srebren Dizdar podsjetio je na značaj istraživanja kulturne prošlosti, koje je važno u poimanju sadašnjosti i poziva na njeno aktivno tumačenje i reinterpretaciju.

Promotor Muhamed Nametak govorio je o djelovanju i razvojnom naporu dr. Karela, u austrougarskom razdoblju naše prošlosti.

Autor Valerijan Žujo informirao je o istraživačkom radu u arhivima i bibliotekama u Pragu, rodnom Bayerovom gradu Hradec Kralove, Beču, Beogradu, te svim relevantnim sarajevskim arhivima, bibliotekama i muzejima.

Rukovodio se principom, da svaki navod u literaturi, ako je moguće, provjeri na izvoru.

Karel Bayer rođen je u gradu Hradec Králové u sjeveroistočnoj Češkoj, 23. januara 1850. godine. U rodnom gradu završio je gimnaziju, a diplomirao na Medicinskom fakultetu Karlovog univerziteta u Pragu.  Kao dobrovoljac, učestvovao je u srpsko-turskom ratu 1876. godine. Djelovao je kao ratni hirurg u Vojnoj bolnici u Kruševcu. Po povratku u Češku (od 4. juna do 12. septembra 1877.) radio je u rodnom gradu kao sudski ljekar.

U decembru 1884. Zemaljska vlada za Bosnu i Hercegovinu raspisala je konkurs za ljekarskog upravitelja temeljito obnovljene Vakufske bolnice u Sarajevu, tada u funkciji Zemaljske bolnice (Landesspital).

Zahvaljujući referencama i preporukama čeških političkih faktora, na mjesto upravitelja Vakufske bolnice primljen je dr. Karel Bayer, a stupio je na dužnost početkom marta 1885. godine. Carevom odlukom (od 25. decembra 1899.) promaknut je u primarnog ljekara. Bayer je radio i u privatnoj ordinaciji, kao ljekar opće medicine i specijalist neuropsihijatar.

Član Zemaljskog zdravstvenog savjeta Bosne i Hercegovine postao je po ustanovljenju tog tijela 1896., a vladin savjetnik 1909. Prilikom osnivanja Društva ljekara Bosne i Hercegovine, Bayer je jednoglasno izabran za prvog predsjednika te organizacije. Na vlastiti zahtjev, penzionisan je 1911. godine. Doktor Karel Bayer umro je u Sarajevu 12. aprila 1914., ukopan je na groblju Svetog Mihovila na Koševu.

(FENA) J.Č.